طبى است كه در آنجا كيفيت عالم طبيعى و موجودات و هيئت و رنگها و تركيبات و اختلافات آن را آورده و جالينوس آن را شرح كرده و حنين بن اسحاق آن را تفسير كرده و گفته كه دو جزو اول و دوم آن را بدست نياورده و ترجمهء او فقط چهار مقاله است . ارسطاطاليس نيز ترتيب عوالم را در كتاب ما بعد الطبيعه كه طامستيوس آن را تفسير كرده و اسحاق بن حنين آن را به عربى ترجمه كرده ، در حرف لام آورده است ، و ما اعتقاد نصارى را كه خالق عز و جل در آغاز جنس فرشتگان مقرب را كه روحانى و جواهر بسيط و زنده و ناطقند بيافريد تا او را ستايش كنند بدون اينكه او عز و جل حاجتى بستايش داشته باشد و او تعالى فرشتگان را نه طبقه كرد كه هر طبقه بالاى طبقهء ديگر است ، و اسم جملهء روحانيان بسريانى كه زبان قديم است طغم و برومى طغماتس و به عربى تغم است . به اعتقاد ايشان كه كليسا ، كليساى آسمانست و مراتب كاهنان مطابق طبقات نه‌گانه فرشتگان است كه طبقهء اول ، پيروانشان طبقهء بطريركان و پس از آن طبقات ديگر است و هم مذهب صابيان را در اين باب كه مراتب كاهنان را به ترتيب افلاك نه‌گانه دانند و نيز اعتقادى را كه ثنويان در اين باره پيش از ظهور مانى داشته‌اند و نام فرقه‌هاى مانوى را با عنوانهائى كه به تشبيه جواهر علوى و اجسام سماوى براى سران دينى خود داشته‌اند ، همه را در كتابهاى سابق خود آورده‌ايم . مسعودى گويد : اكنون به ترتيب ملوك باز مىگرديم : بيست و چهارم ، قسطا پسر قسطنطين پانزده سال پادشاهى كرد و اين بدوران خلافت على بن ابى طالب عليه السلام و قسمتى از دوران معاوية بن ابى سفيان بود . بيست و پنجم ، هر قليانس پسر قسطنطين ، ملقب به هرقل كوچك كه بقولى نوادهء هرقل بزرگ بود ، چهار سال و سه ماه پادشاهى كرد و اين بدوران معاويه بود .